اصول و مبانی سرپرستی و مدیریت

 

 

 

 

اصول و مبانی سرپرستی و مدیریت

 

 

 

نورالدین رمضانی

مدرس دانشگاه

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

تعریفسازمان:

   گروهی متشکل از دو یا چند تن که در محیطی با ساختار منظم و از پیش تعیین شده برای نیل به ‌‍‏‍اهداف گروهی با یکدیگر همکاری می‌کنند.

انواع سازمان‎‎‎ها:

  1. سازمانهای انتفاعی و غیر انتفاعی

  2. سازمان‎‎های تولیدی و خدماتی

  3. سازمان‎‎های دولتی و خصوصی

  • سازمان‌های انتفاعی:

       سازمان‌هاییهستند که با هدف کسب سود تشکیل می‌شوند.

  • سازمان‌های غیر انتفاعی:  

    این سازمان‌ها،با اهداف اجتماعی،فرهنگی،مذهبی و سیاسیتشکیلمی‌شوند مانند اتحادیههای کارگری و انجمنهای مذهبی.

  • سازمان‌های تولیدی:

      این سازمان‌ها از مواد خام یا مواد اولیه برای تولید کالا استفاده می‌کنند.مانند کارخانههای تولید کفش و تلویزیون.

  • سازمان‌های خدماتی:

      این نوع از سازمان‌ها خدمات ارائه می‌کنند مانند خدمات مشاوره عمومی و خدمات پزشکی.

  • سازمان‌های دولتی:

           این نوع سازمان‌ها تحت کنترل دولت هستند.

  • سازمان‌های خصوصی:

         این نوع سازمان‌ها بجای کنترل دولت توسط افراد یا بخش دولتی کنترل می‌شوند.

     

  • تعریف مدیریت:

        فرآیند برنامه‌ریزی،سازماندهی،هدایت و نظارت بر کار اعضای سازمان و کاربرد کلیه منابع قابل دسترسی برای رسیدن به هدف‌های تعیین شده سازمان.

  • انواع محیط سازمانی:

    2)محیط خارجی:

                                                    مواد اولیه

                                                    پول

                                                    انرژی

                                                    اطلاعات

                                                    نیروی انسانی

    1)محیط داخلی:

                                                    عواطف

                                                    ارزشها

                                                    اعتقادات

                                                    منافع کارکنان

                                                    منافع سهامداران

     

  • انواعمدیران:

    2) ازنظر فعالیت‌های سازمانی:

                             مدیران وظیفه ای

                             مدیران عمومی                     

    1) از نظر سطح سازمانی:

                    مدیران عملیاتی

                                    مدیران میانی

                                    مدیران عالی

     

    تعاریف مدیران عملیاتی، میانیوعالی

  • مدیران عملیاتی(خط اول):

          مدیران در این سطح مستقیما مسئول تولید کالا و خدمات هستند مانند سرپرستان.

  • مدیران میانی:

          این مدیران به طور مستقیم به مدیران رده بالا گزارش می‌دهند وپل ارتباطی میان مدیران عالی و عملیاتی هستند.

  • مدیران عالی:

           گروه کوچکی از مدیران را تشکیل می‌دهند. واین مدیران اهداف، خطمشیها و راهبردهای سازمان را تشکیل می‌دهند.

    تعاریف مدیران وظیفهای و مدیران عمومی:

  • مدیران وظیفهای(تخصصی) :

           کارکنانی با مهارت‌های ویژه در زمینه خاص مانند حسابداری، امور پرسنلی و غیره.

  • مدیران عمومی:

           مسئول کلیه وظایف و فعالیت‌هایی هستند که در یک واحد یا یک سازمان انجام می‌شود مانند تولید، بازاریابی و امورمالی.

         

    مهارت‌هایموردنیاز مدیران:

                                                                                                    1)مهارت‌های ادراکی

                                                                                                    2)مهارت‌های انسانی

                                                                                                    3)مهارت‌های فنی

  • مهارت‌های ادراکی:

    این مهارت به مدیر امکان می‌دهد که سازمان را به صورت یک کل  در نظر بگیرد و روابط متقابل بخشهای مختلف و چگونگی تاثیر تغییر هر قسمت در کل سازمان را پیشبینی کند.

  • مهارتهای انسانی:

    این مهارت به مدیر امکان می‌دهد تا با افراد، در کنار آنها و به طور موثر با آنها کار کند. مدیران در همه سطوح به این مهارت نیازدارند.

  • مهارت‌های فنی:

    این مهارت‌ها به معنی توانایی به کار بردن ابزار، شیوهها و دانش مورد نیاز برای اجرای یک زمینه تخصصی است.

  • رابطه بین سطوح مدیریت و مهارتهای موردنیاز:

     

  • اصولمدیریتدرنظریه مدیریت اداری

    1. تقسیم کار

    2. اختیار

    3. انضباط

    4. وحدت فرماندهی

    5. وحدت جهت

    6. الویت منافع عمومی بر منافع فردی

    7. جبران خدمات کارکنان

       

  • وظایف مدیر:

    1)برنامهریزی

    2)سازماندهی

    3)هدایت

     4)نظارت

     5)خلاقیت

  • تعریفنقش:

    نقشیعنی الگوهای رفتاریمورد انتظار از هر فرد دریکواحداجتماعی.

  • نقشهای مدیریتی

     

  • سیر تحول اندیشه مدیریت:

                                                                                                    1)نظریه‌های کلاسیک

                                                                                                    2)نظریه‌های نئوکلاسیک

                                                                                                    3)نگرش کمی مدیریت

                                                                                                    4)نگرش سیستمی

                                                                                                    5)نگرش اقتضایی

                                                                                                    6)جنبش جدید در روابط انسانی

  • نظریه‌های کلاسیک

                                                                                    1)مدیریت علمی

                                                                                    2)مدیریت اداری

                                                                                    3)مدیریت بوروکراتیک

  • هدفنظریه مدیریت علمی:

    تعریف جنبههای مختلف رابطه میان ماشین کارگر. برای رسیدن به این هدف، بجای تاکید بر روشهای سنتی کار، مجموعهای از مشاغل کارگری را تحلیل وزمان و ابزارهای لازم برای انجام کار را نیز مطالعه کردند.

  • شعارمدیریت علمی

    انتخاببهترینروشبرایانجام هر کار

  • شیوههای لازم برای تعیین بهترین روش انجام کار:

    مطالعات زمان و حرکت

    سرپرستی تخصصی

    انگیزههای فردی

  • اصولمدیریت علمی:

     

                    1)ایجاد علم واحدی برای اجرای هر جزء کار

                    2)گزینش علمی کارکنان و آموزش و تربیت آنان

                    3)همکاری صمیمانه مدیریت با کارکنان

                    4)تقسیم تقریبا مساوی کار و مسولیت بین مدیران و کارکنان

     

  • در نظریه مدیریت اداری فعالیت سازمان عبارتنداز:

                                                                    1)فعالیت‌های فنی

                                                                    2)فعالیت‌های بازرگانی

                                                                    3)فعالیت‌های مالی

                                                                    4)فعالیت‌های امنیتی

                                                                    5)فعالیت‌های حسابداری

                                                                    6)فعالیت‌های مدیریتی

     

  • طبقنظریه مدیریت اداری توانایی‌هایلازمبرای مدیرانبر اساسفعالیت‌هایشش‌گانهعبارتنداز:

     

    توانایی‌های عام شامل فعالیت‌های شش‌گانه

    توانایی‌های خاص مدیریت

    توانایی‌های فنی و تخصصی

     

  • مشخصاتمدیریت بوروکراتیک:

    قوانین و مقررات

    غیرشخصی بودن

    تقسیم کار

    ساختار سلسله مراتبی

    تعهد برای کار مادامالعمر

    ساختار اختیار

    منطقی بودن

  • تعریف اختیار:

    حق دستور دادن و به اجرا درآوردن آن را با کمک پاداش یا تنبیه گویند.

     

  • اختیار به سه طریق صورت مشروعیت پیدا می‌کند:

    اختیار سنتی

    اختیار شخصیتی

    اختیار عقلایی-قانونی

     

  • نهضت روابطانسانی(نظریه نئوکلاسیک):

    مطالعات هاثورن

    نگرش رفتاری

  • نتیجهگیری از مطالعات هاثورن:

    1)انسانها اساسا بوسیله نیازهای اجتماعی برانگیخته می‌شوند.

    2)انسانها از فشار اجتماعی گروه همکاران بیشتر از تشویق و کنترل متاثر می‌شوند.

    3)انسانها به همان اندازه که مدیریت سازمان به ارضای نیازهای اجتماعی میپردازند نسبت به آن پاسخگو و متعهدند.

     

  • نهضت روابط انسانی مبلغ اندیشههای زیر شد:

    1)حرمت و شان انسان باید در محیط کار احیا شود.

    2)هدف‌های کارکنان باید درجهت رفاه کارکنان باشد.

    3)در مدیریت و تصمیمگیری از مشارکت گروهی افراد استفاده شود.

    4)با تغییر در ساختار سازمان  امکان آزادی عمل و ابتکار داده شود.

    5)اهمیت و جایگاه گروهها در محیط کار بدرستی شناخته شود.

     

  • نگرشکمی مدیریت:

    1. علم مدیریت

    2. مدیریت عملیاتی

    3. سیستمهای اطلاعاتی مدیریت

  • نگرش سیستمی:

    این نگرش تقریبا از سال 1960 به بعد در مدیریت مرسومشد.طرفداران این نظریه معتقدند که نگرش سیستمی بهترین طریق برای وحدت بخشیدن مفاهیم و نظریه‌های مدیریت و دستیابی به نظریهای جامع است.

  • عناصر کلیدی در نگرش سیستمی:

    1. تعریف سیستم

    2. سیستمهای فرعی

    3. سیستمهای باز و بسته

    4. مرز سیستم

    5. همافزایی

    6. جریان

    7. بازخورد

  • تعریف سیستم:

    مجموعه ای از اجزاست که با ارتباط و پیوند متقابل یک کل واحد را تشکیل می‌دهند و نقش معینی ایفا می‌کنند.

  • سیستمهای فرعی:

    اجزایی که کل سیستم را میسازند سیستمهای فرعی مینامند.

/ 0 نظر / 20 بازدید