نقش خدمات مشاوره در تقویت باورهای دینی دانش آموزان دبستانی

نقش خدمات مشاوره ای در تقویت باورهای دینی دانش آموزان دبستانی

 نورالدین رمضانی -آروز موسوی گرمستانی@ymail.com:n.ramezani

 

چکیده مقاله

امروزه مشاوره های دینی بیش از پیش نیاز به بازنگری دارد. توجه به اصل آموزه های دینی در فرایند های یاددهی و یادگیری اصلی است که کم تر بدان توجه شده است.

مبحث خداشناسی و شناخت ذات لایزال الهی که از شناخت خود سرچشمه می گیرد می بایست با شکل گیری مفاهیم اولیه ی  دینی که در کتاب های هدیه های آسمان به آن توجه شده است هم سو و هم جهت باشد.

مربی خود بایستی در کنار مفاهیم وآموزه های کتاب ، نقش مشاوره ای ایفا نماید(سوره لقمان . آیه 17)

شناخت حقایق دین ، توجهات خاص آموزگار به مسایل دینی و طبیعت ، نحوه ی القاء مفاهیم دینی، استفاده از مفاهیم  خداشناسانه ی کتاب های درسی و به کار بستن عملی ( نمود عملی مفاهیم دینی و آموزه های تربیتی باید در معلم کلاس عینیت یابد تا در دانش آموزان اثر گذاری لازم صورت پذیرد) ، آشنایی با شیوه های نوین تدریس دینی ، مقبولیت و محبوبیت معلم در میان کودکان ( این مؤلّفه بیشترین برد را به جهت تاثیر مفاهیم دینی در کودکان و نوجوانان دارد.) همگی نشان از نقش خدمات مشاوره ای در تقویت باورهای دینی دارد.

(نقش خدمات مشاوره ای  در این مقاله با نقش روانشناسان مشاوره ای اشتباه گرفته نشود. )

 

 

کلید واژه : دبستان – باورهای دینی –مشارکت مذهبی – راهبرد دینی –مدرسه خلاق

 

 

 

 

 

مقدمه

آیا تا به حال شنیده اید که چرا با وجود این همه کتاب های دینی و مفاهیم ژرف و عمیق خداشناسی در تمام مقاطع تحصیلی و هم چنین سخنرانی ها و تراکت ها و مسابقات قرآنی و تربیتی و چاپ بسیار زیاد کتاب های مذهبی( با موضوعات داستان های قرآنی و پیامبران و امامان ) هنوز نتوانسته ایم نسل نوجوان را به جوانانی متعهّد و با ایمان که بتوانند همه ی آموزه های دینی را در رفتار آنان به وضوح یافت و هریک بتوانند معلم نوجوانان این مرز و بوم باشند ، دست یابیم؟

به زعم مؤلف ، علت این سوال را باید در مربیان و معلمان جست و جو کرد.

هرگاه بتوانیم بدون ریا و فقط برای رضای خدا کاری را انجام دهیم این باعث می شود که در وجودمان اصول و مفاهیم دینی طوری جلوه نماید تا زبان ما تاثیر پذیری لازم را در جان و مغز نونهالان و نوجوانانمان داشته باشد.

         توجه به نیازهای مذهبی دانش آموزان نونهال و شناخت آنان از این اصول دین و تحقیق و کاوش در دین خود می تواند این سرمایه های آینده را به صراط مستقیم رهنمون سازد. ان شاء الله

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 مولف سعی می کند دراین مقاله از چندزاویه به موضوع باروهای دینی وتقویت آن در دانش آموزان بپردازد :

الف )تربیت دینی در کلام وحی

در آیات شریفه سوره لقمان آمده است :

 

ای فرزند عزیزم نماز به پا دار و امر به معروف و نهی از منکرکن و بر آنچه که بر تو می رسد صبر کن حقیقتا که این (کارها) از کارهای ثابت و راسخ است. و به تکبر و ناز از مردم رخ بر متاب و در زمین با غرور و تکبر قدم بر مدار که خدا هرگز مردم متکبر و خود ستا را دوست نمی دارد. در رفتارت میانه روی اختیار کن و صدایت را پایین بیاور که حقیقتا ناشناخته ترین ( و زشت ترین ) صداها صدای الاغ است.(همان منبع)

 ب)تربیت دینی

در تربیت دینی 5 مرحله را پشت سرمی گذاریم که این مراحل به صورت مستمر و منظم یکی پس از دیگری خواهد بود.

الف) سن دینی : اولین مرحله ی تربیت دینی انس دینی است. از دورانی که جنین در رحم مادر است باید کودک را با معنویات آشنا کرد. مثل گوش دادن به قرآن در دوران بارداری. کودکی که در سال های اول زندگی با قرآن و نماز خواندن پدر و مادر آشنا می شود از 3-4 سالگی همین اعمال را تکرار می کند و هنگامی که شما پس از مشاهده رفتار او ، وی را می بوسید و به او لبخند رضایت بخش می زنید به یادش می ماند که هر موقع این حرکات را انجام داده از شما یک پاداش درونی دریافت کرده است. در روان شناسی به این پدیده شرطی کردن می گویند. کودک در سال هایی که زندگی مستقلی را دنبال می کند که نماز می خواند سیمای پدر و مادرش را شاد می کند و در او شوق و     علاقه ی به دین ایجاد می شود.

ب) عادات دینی : وقتی کاری را بارها و بارها تکرار کردیم این عمل در شخصیت ما نفوذ می کند و استوار و پایدار می شود. ( مثل عادت به نظم سحر خیزی و مسولیت پذیری ) و یا هر عادت دیگری .

از خصوصیات مهم دوران دبستان عادت پذیری است. اگر پدر و مادرها و اولیا مدرسه در این سالها همت کنند و عادات ارزشمندی را در فرزندان یا دانش آموزان ایجاد نمایند، در سالهای بعدی نیازی به صرف نیرو و هزینه نخواهد بود.  مثلا بچه ها را به خواندن نماز اول وقت عادت دهیم و به آنان بیاموزیم صبح ها قدری زودتر از خواب برخیزند و نماز بخوانند.

ج) معرفت دینی: کودکی که در سالهای پیش دبستانی و دبستانی با آداب دینی انس پیدا می کند و عادات دینی در او بوجود می آید در سالهای بعدی باید معرفت دینی پیدا کند که اگر این مرحله با آگاهی کامل صورت گیرد مرحله ی چهارم که عمل به آموخته های دینی است انجام می پذیرد.

د) خودجوش دینی: وقتی شخصیت دینی شکل گرفت ، فرزند از یک نیروی خودجوش درونی استفاده می کند و به دنبال عشق برتر خدایی و الهی می گردد. آداب و روش های مفید تربیت چنان مهم است که امام صادق (ع) می فرمایند: بگذار فرزندت 7 سال اول بازی کند ، 7 سال دوم او را با آداب و روش های دینی تربیت کن و در 7 سال سوم مانند دوستی صمیمی با او همراه باش.

کلاس درس ، نقطه ی آغازین خدمات   مشاوره ای

پاسخ صحیح و درست و در حد سن نونهالان و نوجوانان به سوالاتی نظیر خدا ، آفرینش  پیامبران ، بهشت و جهنم و ... همگی نشان از فطرت پاک و خداجوی آنان دارد ؛ از همین فرصت باید به بهترین نحو ممکن هم سو با مفاهیم دینی دروس ابتدایی را به صورت تلفیق با قرآن و هدیه های آسمان تدریس نمود .

نونهالان و نوجوانان ما معلم کلاس را به عنوان کسی که همه چیز را می داند سوالات فراوانی از وی می پرسند. بدیهی است که معلم باید از قبل سوالات دانش آموزان پایه ی تحصیلی خود را شناسایی نماید و بتواند نسبت به پاسخ گویی آن اقدام نماید.

زنگ قرآن از این جهت بسیار مهم و حائز اهمّیّت است. لکن متاسّفانه این زنگ در مدارس آن چنان که باید و شاید بهای       کم تری داده می شود. شاید علت این باشد که کلاس های ضمن خدمت کم تری در باب روش های نوین تدریس درس قرآن برگزار گردیده است. لذا بایستی در کلاس قرآن خدمات مشاوره ای را با ظرافت خاص و با حوصله و صبر زیادی به انجام رساند. شاید این سوال مطرح شود که خدمات مشاوره ای در زنگ قرآن چگونه صورت می گیرد؟

/ 0 نظر / 29 بازدید